Szybkie wyszukiwanie:

Kołnierzowe
Tytuł strony BG

Właściwości uszczelek redukcyjnych

Uszczelki redukcyjne to niewielkie, ale bardzo istotne elementy instalacyjne. W praktyce najczęściej spotyka się je w instalacjach wodno-kanalizacyjnych, odpływowych, sanitarnych oraz w systemach odprowadzania wody. Pełnią ważną funkcję w trakcie montażu urządzeń sanitarnych, a zwłaszcza przy w miejscu łączenia dwóch rur o różnych średnicach w instalacjach wodno-kanalizacyjnych.

Najważniejsze właściwości uszczelek redukcyjnych – szczelność, elastyczność i dopasowanie do połączenia

Podstawową funkcją uszczelki redukcyjnej jest ochrona instalacji przed przeciekami. Jeżeli połączenie rur o różnych średnicach nie zostanie prawidłowo uszczelnione, może dojść do wycieku wody, ścieków lub innych mediów transportowanych w instalacji. Dlatego właściwie dobrana uszczelka powinna dokładnie przylegać do powierzchni rur i zachowywać odpowiedni docisk przez długi czas użytkowania. Tylko wówczas jest w stanie zapewnić odpowiednią szczelność.

Szczelność zależy od kilku czynników: jakości materiału, kształtu uszczelki, prawidłowego doboru średnicy oraz staranności montażu. Gumowe redukcje są stosowane właśnie po to, aby efektywnie i szczelnie połączyć rury o różnych średnicach.

Ponadto niezmiernie istotną właściwością uszczelek redukcyjnych jest elastyczność. W przypadku tych materiałów uszczelniających chodzi to, że muszą się one odkształcić się na tyle, aby dopasować się do rury, ale jednocześnie nie może tracić pierwotnego kształtu zbyt szybko. Dzięki temu uszczelka może kompensować drobne nierówności, niewielkie różnice wymiarowe oraz naturalną pracę instalacji.

Niewątpliwie elastyczność ma szczególne znaczenie podczas montażu. Ułatwia wsunięcie elementu w kielich, króciec lub rurę, a po zamontowaniu pozwala utrzymać odpowiedni nacisk na powierzchnie styku. Opisy techniczne uszczelek redukcyjnych wskazują, że gumowy materiał zapewnia dużą elastyczność i wytrzymałość, co wpływa na trwałość wykonanej instalacji.

Odporność na wodę, ścieki, wilgoć i temperaturę

Ponieważ uszczelki redukcyjne bardzo często pracują w instalacjach sanitarnych i kanalizacyjnych, muszą być odporne na stały kontakt z wodą, wilgocią oraz ściekami. Materiał nie powinien pęcznieć, kruszeć ani tracić szczelności pod wpływem typowych warunków pracy instalacji.

W przypadku uszczelek elastomerowych do połączeń rurowych istotne są wymagania materiałowe dla instalacji wodnych, kanalizacyjnych, drenażowych i deszczowych. Norma BS EN 681-1 opisuje wymagania dla uszczelek z gumy wulkanizowanej stosowanych m.in. w instalacjach zimnej wody pitnej, ciepłej wody oraz systemach kanalizacyjnych i deszczowych.

Uszczelki redukcyjne powinny zachowywać swoje właściwości w temperaturach typowych dla danej instalacji. Inne wymagania będzie miała uszczelka w odpływie umywalkowym, inne w instalacji ciepłej wody, a jeszcze inne w systemie narażonym na zmienne warunki atmosferyczne.

Norma BS EN 681-1 wskazuje zastosowania uszczelek gumowych m.in. dla zimnej wody pitnej do 50°C, ciepłej wody do 110°C oraz systemów kanalizacyjnych i deszczowych z przepływem ciągłym do 45°C i okresowym do 95°C. W praktyce zawsze należy jednak sprawdzić parametry konkretnego produktu, ponieważ zakres temperatur zależy od rodzaju elastomeru i receptury mieszanki.

Znaczenie materiału – EPDM, NBR i inne elastomery

Właściwości uszczelki redukcyjnej w dużym stopniu zależą od materiału, z którego została wykonana. Najczęściej wykonywane są z elastomerów, takich jak EPDM lub NBR.

EPDM jest ceniony za odporność na wodę, parę wodną, ozon, promieniowanie UV i warunki atmosferyczne. Z tego powodu dobrze sprawdza się w zastosowaniach mokrych oraz zewnętrznych. Źródła branżowe opisują EPDM jako materiał odpowiedni do uszczelnień narażonych na wodę, parę, ozon, promieniowanie UV i zmienne warunki pogodowe.

NBR, czyli kauczuk nitrylowy, wybiera się częściej tam, gdzie instalacja może mieć kontakt z olejami, tłuszczami lub substancjami ropopochodnymi. Zestawienia odporności chemicznej wskazują, że EPDM ma słabą odporność na oleje, benzynę i rozpuszczalniki węglowodorowe, natomiast NBR bywa stosowany przy mediach zanieczyszczonych olejami, tłuszczami i węglowodorami.

Odporność na starzenie, warunki zewnętrzne i promieniowanie UV

Dobra uszczelka redukcyjna powinna zachowywać trwałość przez długi czas. Oznacza to odporność na starzenie materiału, pękanie, utratę elastyczności oraz wpływ czynników środowiskowych. Jest to szczególnie ważne w instalacjach zewnętrznych, technicznych i narażonych na zmiany temperatury.

W tym zakresie szczególnie korzystnie wypada EPDM, który jest opisywany jako elastomer odporny na działanie ozonu, promieniowania UV, wody, pary i warunków atmosferycznych. Dzięki temu uszczelki wykonane z odpowiedniego EPDM mogą dłużej utrzymywać szczelność w środowisku wilgotnym lub narażonym na czynniki pogodowe.

Tłumienie drgań i kompensacja pracy rur w instalacjach wodnych

Uszczelka redukcyjna nie tylko uszczelnia połączenie, ale może też częściowo tłumić drgania. Elastyczna guma działa jak amortyzator między łączonymi elementami, co ma znaczenie w instalacjach narażonych na ruch, naprężenia lub niewielkie przemieszczenia rur. W opisach zastosowań gumowych redukcji wskazuje się, że elastyczny materiał pomaga ograniczać skutki drgań i chronić łączone odcinki rur.

Bez wątpienia właściwość uszczelek redukcyjnych jest przydatna również wtedy, gdy łączy się elementy wykonane z różnych materiałów, np. PVC i metalu. Różne materiały mogą inaczej reagować na temperaturę, rozszerzalność i obciążenia mechaniczne. Elastyczna redukcja pomaga zachować szczelność mimo tych różnic.

Łatwość montażu

Jedną z praktycznych właściwości uszczelek redukcyjnych jest ich budowa, pozwalająca na ich prosty montaż. W wielu przypadkach wystarczy dobrać odpowiednią średnicę, oczyścić powierzchnie łączenia i prawidłowo osadzić uszczelkę w miejscu połączenia. Nie oznacza to jednak, że montaż można wykonać niedbale. Nawet najlepsza uszczelka nie zapewni szczelności, jeżeli zostanie źle dobrana lub zamontowana na zabrudzonej, uszkodzonej albo nierównej powierzchni.

Dlatego, przy montażu warto zwrócić uwagę na trzy kwestie: zgodność średnic, właściwe ułożenie uszczelki oraz brak skręcenia lub podwinięcia krawędzi. To szczególnie ważne w przypadku uszczelek wargowych, które muszą prawidłowo przylegać do powierzchni rury.

Poznaj zastosowanie uszczelek redukcyjnych.